Menu

Marco Willemsen op reis: Smart Industry in Zuid-Duitsland

Geblogd door: Marco Willemsen
vrijdag 1 juni 2018
Thema: Frontis
Marco Willemsen
Afbeelding: Marco-ZD 1116

Marco Willemsen op reis: Smart Industry in Zuid-Duitsland

⌚ Leestijd: 6 minuten

Twee jaar geleden ging Marco Willemsen, samen met 20 andere Achterhoekse ondernemers naar Silicon Valley in The States, hét paradijs voor hightec innovatie (lees hier zijn ervaringen). Van 28 mei tot 1 juni was hij grotendeels met dezelfde groep op bezoek in Zuid-Duitsland. Ook hier bezochten zij diverse bedrijven en instituten om binnen te kijken en te ervaren wat zij doen op het gebied van Smart Industry (Industrie 4.0). Je leest hier het complete verslag van Marco.

Bedrijfsbezoek Bosch

1 juni - #5 Bezoek aan Bosch en conclusie van een week Zuid-Duitsland

Laatste dag alweer! In de ochtend stond een bezoek aan de recent gebouwde high-tech semiconductor fabriek van Bosch op het programma. In deze fabriek is 80% van de productie geautomatiseerd. Hun motto: 'leading user and leading provider'. Dat wil zeggen: wat ze innoveren passen ze ook gelijk toe in de andere 270 fabrieken van Bosch. Ze brengen daarmee een geteste en in de praktijk bewezen innovatie op de markt voor klanten. Daarnaast helpen ze hun klanten ook actief met consultancy om Industrie 4.0 te implementeren in hun eigen fabriek. De impact op de werkvloer moet hierin niet onderschat worden. 

Met dit bezoek sluiten we deze intensieve week af met een diversiteit aan bedrijfsbezoeken en veel indrukken van de manier waarop verschillende bedrijven in Zuid-Duitsland bezig zijn met Smart Industry vraagstukken (Industrie 4.0). De algemene afdronk is dat er geen grote verrassingen naar boven zijn gekomen, echter zeker zinvolle tools, toepassingen en inzichten die implementeerbaar zijn. Weer een extra bevestiging dat de Achterhoekse bedrijven al veel zelf op de agenda hebben staan of al reeds toepassen. 

Bosch
Bosch
Bosch
Mercedes-Benz Museum

31 mei - #4 De verschillen tussen Duitsers en Nederlanders

Vandaag een vrije dag in Duitsland en daarom alleen een ochtendprogramma bij de Nederlandse honorair consul in Stuttgart. We hebben daar een bijeenkomst gehad met Roger Roumans, die al 10 jaar actief is in de uitzendbranche met de specialisatie in medisch personeel. Mooi verhaal over de verschillen tussen Duitsers en Nederlanders. Een paar zaken die hij noemt:

  • Een Duitser is voor 90% voorspelbaar
  • 70% van alle bedrijven in Zuid- Duitsland is een familiebedrijf van vader op zoon overgedragen (Vetterwirdschaft )
  • Ze zijn langzaam met verandering, maar als het van hogerhand moet dan kan het ook snel gaan (befehl = befehl)
  • Kwaliteit is heilig
  • 'Auf empfehlung' binnen zien te komen
  • Niet leveren of afspraken niet nakomen betekent relatie ten einde

De conclusie die hij trekt is dat de Nederlandse bedrijven te vaak blijven hangen in het Ruhrgebiet terwijl er in het Zuiden veel meer mogelijkheden zijn en er ook beter betaald wordt.

In de middag hebben we een bezoek gebracht aan het indrukwekkende Mercedes-Benz Museum, ontworpen door de Nederlandse architect Ben van Berkel. De gehele geschiedenis van Mercedes wordt hier uitgelicht, heel mooi gedaan en ook voor de niet-autoliefhebber zeker de moeite waard.

31 mei - #4 De verschillen tussen Duitsers en Nederlanders
Mercedes-Benz Museum
Mercedes-Benz Museum
Mercedes-Benz Museum
Mercedes-Benz Museum
Mercedes-Benz Museum
Mechanische horloges maken, een echte ambacht

30 mei - #3: van automatisering tot ambacht

Op dag 3 gingen we 's morgens eerst op bezoek bij AL-KO Voertuigtechniek. Dit bedrijf levert over de gehele wereld chassis en andere onderdelen voor campers, caravans, aanhangers en bedrijfsvoertuigen. Op dit moment worden er 2.200 per dag geproduceerd met een doorlooptijd van 3 dagen, waarvan het verzinken 1 dag kost.

De uitdaging van AL-KO is de serieproductie van kleinere aantallen per keer in goede banen zien te leiden, aangezien ze verschillende uitvoeringen maken.

We kregen een bevlogen rondleiding waarbij duidelijk is dat het bedrijf volledig aan zijn max zit qua vraag van de markt. Daarnaast blijft het continu bezig met optimalisaties op het gebied van industrie 4.0. Hierbij focussen ze zich naast de productie ook op optimalisatie van datavoorziening (o.a. predictive maintenance) voor klanten. 

Vervolgens bezochten we Pilz, een bedrijf dat actief is op het gebied van industriele automatisering met focus op veiligheid. Ieder jaar wordt 20% van de omzet geinvesteerd in innovaties en ondertussen zijn ze met 1.100 medewerkers actief in 60 landen.

Na een marketingpresentatie hebben we de productie van boven via een balustrade bekeken. Je kwam daarmee niet echt dicht bij het product, maar je zag wel dat het op de werkvloer strak georganiseerd is volgens een vast uitgekiend proces van productie en testen.

Ons derde bezoek was aan STOWA, een exclusieve horlogemaker die actief is vanaf 1927. Hier worden nog met de hand mechanische horloges gemaakt en in tegenstelling tot Pilz mochten we hier wel van dichtbij met de ambachtslieden meekijken hoe ze minitieus de horloges in elkaar zetten. Een mooi contrast, waarbij de laatste daardoor de meeste indruk maakte. Weliswaar geen Industrie 4.0, echter maakte STOWA wel duidelijk dat het beheersen van een ambacht ook zeker nodig blijft.

AL-KO
AL-KO
Pilz
Pilz
STOWA
STOWA

29 mei - #2 BMW, Allianz Arena en KUKA

We begonnen vandaag met een bezoek aan de BMW Startup Garage. BMW stelt zichzelf hierbij niet op als venture capitalist maar als venture client, dat wil zeggen: ze zijn geen investeerder maar fungeren als een directe klant voor een startup. Ze zien zichzelf als een gateway naar het moederbedrijf BMW en leren de startups hoe het bedrijf en de automotive wereld werkt en voorzien zo toegang tot toepassing in miljoenen auto's.

In 2017 zijn 1.000 startups uitgenodigd voor een selectieproces waarbij er uiteindelijk 20 projecten daadwerkelijk zijn uitgevoerd. Maar 2% wordt uiteindelijk dus echt toegelaten. De startup moet disruptief zijn qua technologie en daarmee echt iets totaal nieuws bieden, verbeteringen worden al standaard gedaan door bestaande leveranciers en door BMW zelf.

Uiteindelijk kunnen ze het product aan BMW onder licentie verkopen, compleet als bedrijf worden overgenomen of een vaste leverancier van BMW worden.

Afbeelding: MWZD2 (4)

Hierna kregen we een rondleiding in de Allianz Arena, het stadion van FC Bayern München, het op één na grootste stadion van Duitsland met 75.000 plaatsen. Mooi om te zien hoe dit stadion ontworpen is met de karakteristieke buitenkant die van kleur kan veranderen. Ook indrukwekkend is de wijze waarop het stadion is ingericht: voor Bayern zo optimaal mogelijk om te presteren en voor de tegenstander juist zo optimaal mogelijk om te demotiveren. 

In de middag zijn we vertrokken uit München naar Augsburg, waar we de KUKA fabriek bezocht hebben. Dit is de grootste fabrikant van robots in Europa en de nummer 3 van de wereld. In totaal werken er 4.400 mensen in dit hoofdkantoor en de inzet van KUKA is duidelijk op 'cobots': robots die samenwerken met mensen. We werden rondgeleid door een zeer gestructureerde fabriek waarin robots al een groot deel van de productie hebben overgenomen en er continu toepassingen worden gezocht om robots en automatic guided vehicles (AGV) verdere functies te laten vervullen.

KUKA is recent overgenomen door Chinezen en op dit moment wordt er een fabriek in China gebouwd waarin ze 70.000 robots per jaar willen gaan bouwen. Kortom, dit gaat nog een hoop veranderingen teweeg brengen, ook bij KUKA zelf.

BMW startup garage
BMW startup garage
Allianz Arena
Allianz Arena
KUKA
KUKA
Marco Willemsen op reis: Smart Industry in Zuid-Duitsland

27/28 mei - #1 The powerhouse of Europe

Op de aankomstdag (zondag) maakten we eerst een fietstour door München, een mooie stad met veel historie en één van de grootste parken (Englisch Garden) ter wereld. We sloten de dag af met een typische Duitse maaltijd en uiteraard met hetgeen ze hier om bekend staan: een goed glas bier.

We begonnen de maandag met een bezoek aan Invest in Bavaria, een onderdeel van het Beierse ministerie van Economische Zaken, dat tot doel heeft buitenlandse bedrijven wegwijs te maken in Zuid-Duitsland. Beieren is zoals zij het zeggen 'the powerhouse of Europe', nummer 1 ICT-regio in Europa (nog vóór Londen en Parijs) en de meest innovatieve regio van Duitsland. In deze regio worden 33,3% van alle patenten afgegeven.

Ook hebben we een presentatie gehad van medewerkers van het Nederlands Consulaat-Generaal. Zij gaven aan dat dit één van de grootste regio's is qua handel tussen Duitsland en Nederland en dat hier nog genoeg kansen liggen. Volop mogelijkheden dus, echter ook in München geldt: dure grond en weinig goed geschoold personeel. Er worden campagnes opgezet om net als in de Achterhoek het talent nog meer deze kant op te krijgen. Wat dat betreft veel dezelfde uitdagingen.

Wil je meer weten hierover, check:


In de middag brachten we een bezoek aan MAN, vooral bekend van de vrachtwagens en bussen. Een enorm industriecomplex waar we een rondleiding kregen op de productieafdeling bij de vrachtwagens. Hier valt meteen op dat er nog enorm veel mensen fysiek echt aan de band staan. Op zich Duits georganiseerd, maar gaf ook het gevoel dat dit 'anders' kan, met andere woorden: hier is qua Industrie 4.0 nog wel het een en ander te bereiken.

Wel is het mooi om te zien hoe een verscheidenheid aan uitvoeringen door elkaar strak georganiseerd gebouwd worden. Het assembleren van een compleet onderstel kost bijvoorbeeld maar 5 minuten.

De afsluiter van deze dag was het 'Deutsches Zentrum für Luft und Raumfahrt (DLR)'. Hier kregen we inzicht in enkele innovaties waar zij op dit moment aan werken. In het innovatielab demonstreerden zij luchtvaartinnovaties en gaven ze uitleg over een project met een zelfrijdende auto. Waar het bij MAN vooral groots en massaal is, zagen we hier meer de verfijnde hoogwaardige techniek. Een mooi contrast!

MAN
MAN
MAN
DLR
DLR
DLR